In circular city store Van Waarde werken onderwijs, hergebruik en circulariteit dagelijks hand in hand. Leerlingen en studenten leren er in de praktijk alle facetten van het retailvak. Het aanbieden van de accessoires van Rejewel is dan ook een mooie toevoeging, vertellen de vertrekkend en opvolgend bedrijfsleiders Hetty Waanders en Renata Jacobs. ‘Er was al langer vraag naar sieraden en modeaccessoires die het plaatje in de winkel compleet maken. Toen we in contact kwamen met Rejewel zagen we dan ook meteen wat in hun concept. We hebben afgesproken om een pilot van een maand te doen, met één presentatiemolen vol oorbellen, kettingen en zonnebrillen om te kijken wat aanslaat. Het mooie is dat als de pilot slaagt, we flexibel kunnen inspelen op de seizoenen. Zo hopen we tijdens de aankomende Blauwvingerdagen uit te pakken met bakken vol slippers.’ Ze zijn blij met het initiatief van Mark en Maria Eenkhoorn. ‘Zeker omdat de mensen die deze spullen inpakken, nu ook zien dat het in hun eigen regio verkocht wordt.’
Mark en Maria bedachten het concept vanuit inclusieve en circulaire overwegingen. ‘Normaal gesproken verdwijnt deze overstock stilletjes in grote zeecontainers naar het buitenland of direct in de shredder en de verbrandingsoven’, vertelt Mark. ‘Ik dacht: dit moeten we toch regionaal, duurzaam en sociaal kunnen oplossen? In korte tijd hebben we een netwerk opgebouwd met dagbestedingslocaties, leer-werkcentra en scholen voor voortgezet speciaal onderwijs en praktijkonderwijs, zoals WaardeRing-partners Frion, Paperclip, Philadelphia, arbeidstrainingscentrum TIB en de Ambelt.’ Inmiddels steken dagelijks zo’n 140 mensen de handen uit de mouwen voor Rejewel. Zij halen de oude prijskaartjes en verpakkingen van de winkelketens eraf, controleren de kwaliteit en voorzien de sieraden van een nieuw, nu nog blanco label. En dat doen ze met veel plezier. ‘Bij de Golfslag van Frion hebben ze de werkzaamheden helemaal in de vingers. Het is prachtig en zinvol werk waar onze deelnemers heel graag aan werken’, aldus Marc van den Buijs van de zorgorganisatie. Mark van Rejewel is blij met het effect van zijn initiatief. ‘Het levert zinvol werk op, inkomsten voor de organisaties én producten die anders verloren zouden gaan. Dat maakt dit voor mij een echt circulair en inclusief project.’
Behalve dat Rejewel op deze manier een enorm aantal producten een nieuwe kans geeft, legt het initiatief tegelijkertijd een groot lineair probleem bloot. ‘We hebben in de eerste maanden al ongeveer een half miljoen artikelen opnieuw op de markt gebracht’, zegt Mark. ‘Dan realiseer je je pas hoe groot die stroom eigenlijk is.’ Waar de partners van WaardeRing normaal gesproken oude of gebruikte materialen transformeren en een nieuw leven inblazen, gaat het nu om spiksplinternieuwe producten die gered worden. Het is een vorm van symptoombestrijding aan het einde van de keten. Als producenten en grote winkelketens aan het begin van de keten niet anders gaan werken, blijft de weggooicultuur in stand. De consument jaagt op hypes, de producent blijft produceren, de retail koopt massaal in en het systeem blijft lineair.
Totdat de industrie aan de bron verandert, kiezen Rejewel en de Winkel van Waarde ervoor om de stroom duurzaam en sociaal te herbestemmen. Om het project voor iedereen laagdrempelig te houden, worden de accessoires in de winkel voor een heel vriendelijk prijsje aangeboden. Het verhaal erachter wordt bovendien transparant gedeeld met de klant. ‘Het gaat niet alleen om het product’, zegt Renata. ‘Het laat ook duidelijk zien hoe de lineaire economie werkt. Mensen zien een rek met sieraden en andere modeartikelen, maar daarachter zit een heel verhaal over grondstoffen, productie, consumptie en verspilling.’
Mocht de pilot een succes worden, dan krijgt de samenwerking een permanent karakter en worden de artikelen in de toekomst voorzien van het eigen, exclusieve WaardeRing-label ‘Sierwaarde’. Een label dat het circulaire verhaal vertelt van producten die nooit gebruikt zijn, maar dankzij een regionaal initiatief toch nog een waardevolle bestemming krijgen.